GELİR VERGİSİ

Özelge: Şoför Çalıştıran Taksiciler Basit Usulden Yararlanamaz.

Gelir İdaresi tarafından verilen 24.03.2023 tarihli özelgede şoför çalıştıran taksiciler basit usulden yararlanamaz şeklinde bir görüşe yer verildi. Özelgede;

Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinizi kendinizin değil yanınızda çalıştırdığınız işçiniz aracılığıyla gerçekleştirmeniz, Gelir Vergisi Kanununun 47 nci maddesinde yazılı “kendi işinde bilfiil çalışmak veya bulunmak” şartının ihlali anlamına geleceğinden kazancınızın basit usulde tespit edilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Verilen bu özelgede yer alan ve bizim de katıldığımız şoför çalıştıran taksiciler konusundaki görüş, taksicilerin vergileme rejiminden belge düzenine kadar pek çok alanda etkilenmesi anlamına geliyor. Bu alanda yapılacak denetimlerle hangi taksilerin basit usule tabi olma şartlarını ihlal ettiğinin tespiti gerekmektedir.

12.04.2023

vergidosyasi.com


T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

Kocaeli Vergi Dairesi Başkanlığı

Gelir Kanunları Grup Müdürlüğü

Sayı : E-93767041-120-43219 24.03.2023

Konu : Şoför çalıştırarak ticari taksi işletmeciliği faaliyetinde bulunan mükellefin basit usulden yararlanıp yararlanamayacağı

İlgi : …

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, ticari taksi işletmeciliği faaliyetiniz nedeniyle kazancınızın basit usulde tespit edildiğini, ancak faaliyetinizi yanınızda şoför çalıştırmak suretiyle sürdürdüğünüzü belirterek, söz konusu faaliyetiniz nedeniyle basit usulden yararlanıp yararlanamayacağınız hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Ticari kazancın tarifi” başlıklı 37 nci maddesinde, her türlü ticari ve sınaî faaliyetlerden doğan kazançların ticari kazanç olduğu belirtildikten sonra, ticari kazancın, Vergi Usul Kanunu hükümlerine ve Gelir Vergisi Kanununda yazılı gerçek (Bilanço veya işletme hesabı esası) veya basit usullere göre tespit edileceği hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanunun “Basit usulde ticari kazancın tesbiti” başlıklı 46 ncı maddesinde, 47 ve 48 inci maddelerde yazılı şartları topluca haiz olanların ticari kazançlarının basit usulde tespit olunacağı hükme bağlanmış olup, anılan maddelerde basit usule tabi olmanın genel ve özel şartları sayılmıştır.

Anılan Kanunun “Basit usule tabi olmanın genel şartları” başlıklı 47 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde ise; “Kendi işinde bilfiil çalışmak veya bulunmak (işinde yardımcı işçi ve çırak kullanmak, seyahat, hastalık, ihtiyarlık, askerlik, tutukluluk ve hükümlülük gibi zaruri ayrılmalar dolayısıyla geçici olarak bilfiil işinin başında bulunmamak bu şartı bozmaz. Ölüm halinde iş sahibinin dul eşi veya küçük çocukları namına işe devam olunduğu takdirde, bunların bilfiil işin başında bulunup bulunmamalarına bakılmaz.)” hükmüne yer verilmiştir.

Bu hükmün uygulamasında asıl olan mükellefin kendisine ait olan işte bilfiil çalışması veya bulunmasıdır. İşinin başında bilfiil çalışan mükellefin, işinde yardımcı işçi ve çırak kullanması bu mükellefin, işinde bilfiil çalışmadığı veya işinin başında bulunmadığı anlamına gelmeyecek olup, basit usule tabi olmanın diğer şartlarına da taşıması kaydıyla basit usulden yararlanabilecektir.

Hakkınızda düzenlenen … tarihli ve … benzersiz kodlu yoklama fişinin tetkikinden, söz konusu işi sevk ve idare ettiğiniz belirtilse de, fiilen taksi şoförlüğü yapmadığınız, kendi işinizde bilfiil çalışmadığınız ve taksi işletmeciliğini sigortalı çalışanınız aracılığıyla yürüttüğünüz anlaşılmıştır.

Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinizi kendinizin değil yanınızda çalıştırdığınız işçiniz aracılığıyla gerçekleştirmeniz, Gelir Vergisi Kanununun 47 nci maddesinde yazılı “kendi işinde bilfiil çalışmak veya bulunmak” şartının ihlali anlamına geleceğinden kazancınızın basit usulde tespit edilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.

Yazımıza ilişkin görüş, eleştiri ve katkılarınızı lütfen bize bildiriniz.