Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK), 19.11.1996 tarihinde yürürlüğe giren 4208 sayılı Karaparanın Aklanmasının önlenmesine Dair Kanun ile kurulmuştur. 17 şubat 1997 tarihinde faaliyetine başlamıştır. Görev ve yetkileri 18.10.2006 tarihinde yürürlüğü giren 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının önlenmesi Hakkında Kanun ile yeniden belirlenmiştir.
Uluslararası alanda kara para aklama ve terörün finansmanı ile mücadele konusunda standart koyucu kuruluş olan FATF’in telkin ve etkisi sonucu oluşturulmuştur.
MASAK, bir mali istihbarat birimidir. Örgütlenme şekli idari mali istihbarat modelidir. Ülke uygulamalarında farklı mali istihbarat birimi modelleri için TIKLAYINIZ.
Başkanlık hizmetlerini; Başkana bağlı Başkan Yardımcıları ve Daire Başkanları eliyle yürütmektedir. Mali istihbarat birimleri, suç gelirlerinin aklanması ve terörün finansmanı ile mücadelenin temel kurumlarından olup, bu mücadelede önemli fonksiyonlar üstlenmektedirler.
Temel görev alanı kara paranın aklanması ve terörün finansmanı ile mücadeledir.
BAKANLIK TEŞKİLAT ŞEMASINDA MASAK
Bakanlıklarda Müsteşarlıkların bulunduğu dönemde Maliye Bakanlığının teşkilat şeması aşağıdaki gibiydi.

Müsteşarlıkların kaldırılmasıyla birlikte Hazine ve Maliye Bakanlığının teşkilat yapısı aşağıdakişekildeolmuştur:
Hazine ve Maliye Bakanlığı Teşkilat Yapısı merkez, taşra ve yurt dışı teşkilâtı ile bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşlardan oluşmaktadır. Bu yeni yapıda MASAK, doğrudan Bakana Bağlı Merkez kuruluşları arasında yer almaktadır.
GÖREV VE YETKİLERİ
Başkanlığın görev ve yetkileri 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 231 inci maddesinde düzenlenmiş olup buna göre MASAK aşağıdaki temel hizmetleri yürütmektedir:
- Suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanının önlenmesi amacıyla plan, program, politika, strateji hazırlama ve geliştirme süreçlerine katkıda bulunmak, kurum ve kuruluşlar arasında ulusal düzeyde risk değerlendirme çalışmaları da dâhil olmak üzere koordinasyonu sağlamak,
- Faaliyet alanıyla ilgili mevzuat çalışmaları yapmak,
- Suç gelirlerinin aklanmasının, terörizmin finansmanının ve ekonomik güvenliğe yönelik risklerin ortaya çıkarılması ve önlenmesi kapsamında gelişmeleri izlemek, önlemler geliştirmek, analiz, araştırma ve inceleme yapmak,
- Suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanının önlenmesi kapsamında veri toplamak, şüpheli işlem bildirimlerini almak, analiz etmek ve bunları kaydetmek, istihbarat üretmek, gerekli görüldüğünde üretilen istihbarat ve analiz sonuçları hakkında ilgili birimleri bilgilendirmek,
- 5549 sayılı Kanun, ilgili mevzuat ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamına giren hususlar ile ilgili olarak analiz, araştırma ve inceleme yapmak veya yaptırmak,
- Aklama veya terörizmin finansmanı suçunun işlendiğine dair ciddi şüphelerin mevcut olması durumunda konuyu ilgili Cumhuriyet savcılığına intikal ettirmek, Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre gerekli işlemler yapılmak üzere Cumhuriyet
başsavcılığına suç duyurusunda bulunmak, - Aklama ve terörizmin finansmanı suçlarına ilişkin olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından intikal ettirilen konuları analiz etmek ve incelemek,
- Analiz, araştırma ve inceleme sürecinde gerekli hallerde kolluk ve diğer birimlerden kendi görev alanlarında inceleme ve araştırma yapılması talebinde bulunmak,
- Suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanının önlenmesi amacıyla istihbarat ve kolluk birimleri ile işbirliği yapmak ve bilgi alışverişinde bulunmak,
- Suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanının önlenmesi kapsamında risk kategorileri belirlemek ve gerekli hallerde yükümlüleri bilgilendirmek,
- 5549 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında yükümlülük denetimi yapmak veya yapılmasını sağlamak,
- Yabancı ülke kanunlarına göre yükümlülük denetimine yetkili mercilerin, merkezi yurt dışında bulunan yükümlülerinin Türkiye’deki birimleri nezdinde yükümlülük denetimi yapmasına ve bu kapsamdaki bilgi taleplerinin cevaplandırılmasına karşılıklılık ilkesi de dikkate alınarak izin vermek,
- Gerekli hallerde merkezi Türkiye’de bulunan yükümlülerin yurt dışındaki birimleri nezdinde yükümlülük denetimi yapmak ve bilgi talep etmek,
- Görev alanına giren konularda uluslararası ilişkileri yürütmek, yabancı ülkelerdeki muadil kurumlarla görüş ve bilgi alışverişinde bulunmak, bu amaçla uluslararası anlaşma niteliğinde olmayan mutabakat muhtırası imzalamak,
- 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 232 nci maddesi ile oluşturulan Mali Suçlarla Mücadele Koordinasyon Kurulu’nun toplantılarını koordine etmek,
- Kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kuruluşlardan her türlü bilgi ve belgeyi istemek,
- Bilgi ve ihtisasına ihtiyaç duyulması halinde, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların Başkanlık bünyesinde geçici olarak görevlendirilmelerini talep etmek,
- Kamuoyu duyarlılığını ve desteğini artırmaya yönelik çalışmalar yapmak,
- Bakan tarafından verilen diğer görevleri yapmak.
Mali istihbarat birimleri, suç gelirlerinin aklanması ve terörizmin finansmanı ile mücadelenin temel kurumlarından olup bu mücadelede önemli fonksiyonlar üstlenmektedir. Bu çerçevede Türkiye’nin “Mali İstihbarat Birimi” (Financial Intelligence Unit-FIU) olarak kurulan MASAK, temel mali istihbarat birimi fonksiyonlarının yanı sıra düzenleyici, denetleyici ve
eğitici bir rol de üstlenmiştir.
MASAK Teşkilat Şeması 31.12.2023 İtibariyle Güncel Hali
MASAK Organizasyon Şeması (2022 itibariyle Güncel Hali)

MASAK Organizasyon Şeması (eski Hali)


